Deze maatregel is niet alleen noodzakelijk, maar ook milieutechnisch verantwoord, omdat dierlijke mest minder uitspoelt en minder CO₂uitstoot veroorzaakt dan kunstmest. De situatie voor boeren is onhoudbaar. Daarom roept Agractie op tot spoedige besluitvorming.

Klik HIER om de brief te lezen. 

Of lees hieronder de brief in het Nederlands:

Geachte Commissaris,

Agractie Nederland, dat een groot deel van de Nederlandse landbouwsector vertegenwoordigt en als stem van de boeren fungeert, dient hierbij dit dringende verzoek in met betrekking tot de beschikbaarheid van kunstmest en voedselzekerheid. In Nederland hebben we een gezegde: “nood breekt wet.” Gelet op de huidige geopolitieke ontwikkelingen menen wij dat een dergelijke situatie zich nu voordoet.

Door de blokkade van de Straat van Hormuz zijn de kunstmestprijzen sterk gestegen en wordt de beschikbaarheid steeds beperkter. Dit vormt een ernstig risico voor de landbouwsector. Bij een mogelijk tekort aan kunstmest komen zowel voedselproductie als de voederzekerheid onder druk te staan. Gewassen hebben in deze cruciale fase van het groeiseizoen voldoende voedingsstoffen nodig, maar de voorraden dalen terwijl de energieprijzen voor kunstmestproductie aanzienlijk stijgen.

Om het risico op voedseltekorten te beperken, verzoeken wij u om tijdelijke flexibiliteit toe te staan, zodat boeren stikstof uit kunstmest kunnen vervangen door stikstof uit dierlijke mest. Wij erkennen volledig dat dit verzoek niet in overeenstemming is met de huidige Nitraatrichtlijn. Toch zijn wij van mening dat de huidige omstandigheden uitzonderlijke maatregelen rechtvaardigen.

Bovendien zijn wij ervan overtuigd dat een dergelijke maatregel milieutechnisch gunstig kan zijn. Onderzoek van Wageningen University laat zien dat mest minder uitspoelingsgevoelig is dan kunstmest. Daarnaast is uit eerdere derogatiepraktijken gebleken dat de waterkwaliteit onder bedrijven die deze maatregelen toepasten in veel gevallen beter was dan op bedrijven die dat niet deden.

Het is ook algemeen bekend dat de productie van kunstmest aanzienlijk meer CO₂-uitstoot genereert dan het gebruik van bestaande mest. Vanuit het perspectief van Nederlandse boeren wordt het steeds moeilijker te rechtvaardigen dat zij hoge kosten moeten betalen voor zowel mestafvoer als de aanschaf van dure kunstmest. Deze situatie wordt onhoudbaar en kan tot maatschappelijke onrust leiden.

Wij richten deze brief rechtstreeks aan u, omdat de Nitraatrichtlijn onder Europese jurisdictie valt. Dit vraagstuk beperkt zich bovendien niet tot Nederland. 

Tijdige besluitvorming is essentieel vanwege het huidige groeiseizoen. Wij verzoeken u dringend om dit verzoek met de grootst mogelijke spoed in overweging te nemen. In dat verband is binnen 4 weken een besluit nodig.

Hoogachtend,
Erik Luiten
Voorzitter Agractie Nederland

Het bericht Dringend verzoek aan EU: meer ruimte voor stikstof uit dierlijke mest door blokkade Hormuz verscheen eerst op Agractie.

Dat is de afdronk van Agractie van de brief die minister Jaimi van Essen vrijdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Niet dat dit een complete verrassing is want de Kamerbrief bevat een aangescherpte versie van het coalitieakkoord en de Bouwsteen van LTO, NAJK, IPO, VNG en UvW.

Agractie had – wellicht tegen beter weten in – nog de illusie dat bij de minister sprake zou zijn van voortschrijdend inzicht en dat alsnog voor een andere weg zou worden gekozen. In plaats van uit de stikstoffuik te zwemmen heeft het kabinet ervoor gekozen om de fuik verder dicht te trekken. Ontsnappen lijkt bijna niet meer mogelijk. Of gaat de wal het schip nog ergens keren, zo vraagt Agractie zich af.

Het tragische van de situatie is dat het beleid gebaseerd blijft op het frame dat het slecht gaat met de natuur en dat stikstof de (hoofd)oorzaak daarvan is. Keer op keer hebben zowel Agractie als andere organisaties laten zien dat dit frame gebaseerd is op een modellenwerkelijkheid. Natuurdoelanalyses die (zelfs in de ogen van de Ecologische Autoriteit) kwalitatief niet op orde zijn, depositieberekeningen die aantoonbaar onjuist zijn, veldmetingen die aantonen dat een forse verlaging van ammoniak reductie niet leidt tot lagere ammoniakconcentraties, rapporten die een ander beeld van de staat van instandhouding geven dan men ons wil doen geloven.

Het beleid dat beschreven wordt in de brief van de minister aan de Tweede Kamer leidt onmiskenbaar tot een forse reductie van de veestapel en dus minder voedselproductie en dus minder voedselzekerheid; en dat in een tijd waarin het belang van voedselzekerheid met de dag groter wordt. Het is veelbetekenend dat het woord voedselzekerheid in de brief niet één keer voorkomt. Er wordt eenzijdig gekozen voor natuurbelang en dat ook nog op basis van onjuiste uitgangspunten.

Waarom wordt geen serieuze poging gedaan om uit de fuik te zwemmen en de voorstellen van Agractie serieus te nemen? Waarom wordt er geen voorbeeld genomen aan de wijze waarop Duitsland, Frankrijk en Italië met de Brusselse richtlijnen omgaan? Landen die op gebiedsniveau net zo veel ammoniakemissie kennen als Nederland.

Het beleid om met bedrijfsspecifieke normen te komen die met afrekenbare doelsturing bereikt moeten gaan worden gaat desastreus uitpakken voor de veehouderijsector. Een sector nota bene die tot de meest vooraanstaande in de wereld behoort. Buiten Nederland is er niemand die snapt waarom Nederland het kind met het badwater weggooit. Wie afgelopen week naar de Technische Briefing van de Tweede Kamer over doelsturing heeft gekeken kan niet anders dan tot de conclusie komen dan dat dit een doodlopende weg is.

Dit gezegd hebbende hecht Agractie eraan dat het niet tegen emissiereductiebeleid is, maar dan wel op basis van een aangepaste regelgeving om de vergunningverlening los te trekken en op basis van een stimulerende vorm van doelsturing.

Dat de huidige regering en in haar kielzorg de LTO en het NAJK hier niet voor kiezen kan niet anders dan tot de conclusie leiden dat men geen enkele moeite heeft met de teloorgang van de veehouderijsector.

Alien van Zijtveld

Voorzitter Agractie Nederland

Het bericht Reactie op Kamerbrief “Samenhangende aanpak Landbouw, Natuur en Stikstof” verscheen eerst op Agractie.

Het rapport van Ros, de Heij e.a. wordt omarmd door een deel van de politiek maar leidt tot verwarring binnen de veehouderij. En dat is niet wat de schrijvers bedoeld hebben. Agractie betreurt het feit dat het rapport volledig gebaseerd is op het frame dat het slecht gaat met de natuur, dat stikstofdepositie daar de belangrijkste oorzaak van is en dat natuurherstel nodig is. Weliswaar bepleiten Ros e.a. het uit de wet halen van de KDW-doelstellingen en daar staat Agractie achter, maar in plaats van te pleiten voor het sturen op de staat van instandhouding wordt gekozen voor het wettelijk vastleggen van emissiereductiedoelstellingen.

Agractie staat achter de door de auteurs bepleite gebiedsgerichte benadering. Die is effectiever dan een generieke benadering zoals blijkt uit de rapporten van De Heij. Vreemd is het dan wel dat Ros e.a. een totale emissiereductie van tenminste 50 % in 2035 t.o.v. 2019 bepleiten. Je zou verwachten dat die lager zou zijn dan de 42-46% van het kabinet. Positief is ook het pleidooi om met spoed een rekenkundige ondergrens van 1 mol in te voeren en een generaal pardon toe te kennen aan PAS melders.

De gebiedsgerichte benadering van Ros e.a. leidt ertoe dat in “de rest van Nederland” “slechts” een emissiereductie van 25-30% t.o.v. 2019 nodig is. Hierbij doet zich de vraag voor wat met de “rest van Nederland” wordt bedoeld. De andere kant van de medaille is dat er in zones van 500 meter vanaf stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden 80% reductie moet plaatsvinden en dat er in hot spots, zoals de Gelderse Vallei en gebieden rond de Peel, 50-55% gereduceerd moet worden.

Agractie valt niet alleen over de begrenzing van 500 meter (die is veel te ruim) maar ook en met name over de manier waarop die emissiereductie moet worden gerealiseerd. Binnen de 500 meter zones is veehouderij feitelijk niet meer mogelijk en in de hot spots moet het doel bereikt worden met bedrijfsspecifieke plafonds en afrekenbare doelsturing. Voor Agractie is dat onacceptabel.

Om de vergunningverlening los te trekken bepleit Agractie al jaren de invoering van 250 meter brede significantiestroken. Binnen die stroken dient én compensatie plaats te vinden voor de waardevermindering van grond en gebouwen én dient emissiereductie gestimuleerd te worden met geld (trappetje van Remkes). Buiten de stroken is geen natuurvergunning meer nodig, maar wel – waar effectief – emissiereductiebeleid. En daarbij staat, zowel binnen als buiten de stroken, vrijwilligheid voorop.

Tenslotte vreest Agractie dat de zogenaamde hot spots niet beperkt zullen blijven tot de Gelderse Vallei en gebieden rond de Peel. Dat blijkt uit het pleidooi van de auteurs dat bij elk stikstofgevoelig Natura 2000 gebied in het beheerplan niet alleen een natuurherstelplan moet worden opgenomen maar ook een paragraaf waarin de maximale milieugebruiksruimte staat aangegeven, met als consequentie gebiedsdoelstellingen, bedrijfsspecifieke plafonds en afrekenbare doelsturing.

Het bericht Reactie Agractie Nederland op het rapport van Ros, de Heij en de Vries e.a. verscheen eerst op Agractie.

In het rapport wordt erkend dat de werkelijke effecten op natuurkwaliteit nauwelijks meetbaar zijn en dat gegevens over systeemherstel en feitelijke natuurverbetering grotendeels ontbreken. Desondanks worden vergaande conclusies getrokken, met mogelijk grote gevolgen voor boerenbedrijven. Dat is voor Agractie onacceptabel. Een rekenmodel kan een theoretisch risico aangeven, maar mag nooit de doorslag geven bij het opofferen van de veehouderij sector.

De afgelopen tientallen jaren is de stikstofuitstoot vanuit de landbouw aantoonbaar gedaald. Toch blijven vergunningen uit en neemt de onzekerheid verder toe, omdat het beleid blijft leunen op modellenwerkelijkheden, met name wat betreft de relatie tussen stikstofemissie, stikstofdepositie en de feitelijke staat van de natuur.Daarbij wordt onvoldoende rekening gehouden met andere bepalende factoren voor natuurkwaliteit, zoals verdroging, beheer en versnippering, of met andere woorden, met de effecten van goed beheer.

Agractie is en blijft van mening dat boeren niet aangesproken mogen worden op het oplossen van een probleem dat vooral op papier bestaat. Natuurbeleid moet gebaseerd zijn op feitelijke natuurkwaliteit, meetbare effecten en een integrale benadering, niet uitsluitend op theoretische overschrijdingen berekend op basis van modellen.

Zonder realisme, perspectief en feitelijke onderbouwing blijft Nederland vastlopen en dat is niet in het belang van zowel de natuur als de veehouderijsector.

Het bericht Boeren niet opofferen op basis modeluitkomsten stikstofrapport verscheen eerst op Agractie.

Daarnaast wijst Agractie op de extra lasten die eraan komen, zoals de aangekondigde heffing van 20 cent per kilometer voor vrachtwagens op snelwegen. Dit stapelt de kosten verder op in een sector die al zwaar onder druk staat.

Ook pleiten wij voor meer inzet van dierlijke mest in plaats van kunstmest. Door de hoge gasprijzen schieten de kunstmestprijzen omhoog, terwijl dierlijke mest ruim voorhanden is en de afgelopen jaren onterecht is beperkt. Het gebruik van dierlijke mest versterkt zowel de ‘kringlooplandbouw’ als de financiële positie van boeren.

Voedselproductie is een essentiële sector. Als Nederland zijn boeren en voedselzekerheid serieus neemt, moet de overheid nu ingrijpen met accijnsverlaging, belastingvoordelen en ruimte voor praktische oplossingen zoals het gebruik van dierlijke mest. Alleen zo houden we deze cruciale sector overeind in onzekere tijden.

Het bericht Agractie slaat alarm over hoge brandstofprijzen verscheen eerst op Agractie.

En wat een belangstelling. Duizenden mensen namen de moeite om af te reizen naar Barneveld, vanuit alle hoeken van het land. Het was het laatste grote evenement waar Alien als voorzitter een grote bijdrage aan geleverd heeft. Als bestuur zijn we enorm dankbaar voor haar enorme bijdrage en kundigheid, ook op dit vlak. 

Als je het politieke debat of de media volgt kun je als boer moedeloos worden van de negativiteit. Waardering is ver te zoeken. Hoe anders was de sfeer afgelopen zaterdag. In gesprekken met willekeurige burgers hoorde je waardering en respect. Wat een contrast.

De noodzaak van voedselproductie in Nederland wordt door burgers wél erkend! Het belang hiervan werd in de middag bevestigd door Rob de Wijk (erkend deskundige op het gebied van internationale betrekkingen en veiligheidsvraagstukken)

Dat is dan ook meteen het punt waarop het misgaat. Er is een enorme kloof tussen beleidsmakers en de mensen in het land, met name op het platteland. Stoffer (SGP) noemde het beestje bij de naam door te zeggen dat hoogopgeleide mensen uit de stad oververtegenwoordigd zijn in de Tweede Kamer en op de ministeries. Vooral dat laatste heeft grote gevolgen voor de invulling van beleid.

Op het ontwerpUPLG (Utrecht) hebben we als Agractie uiteraard een zienswijze ingediend. Enorm veelzeggend is dat er in totaal meer dan 1700 zienswijzen zijn ingediend. Een niet te negeren signaal zou je zeggen. Ook voor het stikstofreductiegebieden beleid van de provincie Gelderland (stikstofzones rond de Veluwe en in de gemeente Winterswijk) heeft Agractie een zienswijze opgesteld. Deze kan gedownload worden van onze website en aangevuld worden met bedrijfsspecifieke informatie. Doe dit vooral!

Want verandering van het aangekondigde beleid is hard nodig. Bedrijven in de buurt van natuurgebieden worden keihard geraakt en bedrijven verder van de natuurgebieden kunnen zomaar normen opgelegd krijgen waarmee bestaande vergunningen waardeloos worden. 
Voor de boeren in de zogenoemde zones betekend het in een heel aantal gevallen simpelweg: over en uit met het bedrijf. Want wie kan een bedrijf runnen als er geen of amper nog dierlijke mest uitgereden mag worden, geen gewasbeschermingsmiddelen gebruikt mogen worden en gebruik van kunstmest verboden wordt? 

Dat kunnen we toch niet zomaar laten gebeuren. Veranderen is van alle tijden, dat weet elke boer. Dat is ook geen probleem. Maar het moet wel kunnen, het moet uit te leggen zijn. En dat ontbreekt.

De gemeenteraadsverkiezingen zijn in aantocht en veel kandidaten zijn in deze periode op campagne, een goed moment om raadsleden aan te spreken op het desastreuze beleid. Tot slot: maak gebruik van uw stemrecht én kies een partij die het platteland serieus neemt.

Jan Bloemert, secretaris Agractie

Het bericht Het platteland laat massaal van zich horen verscheen eerst op Agractie.

Op het plan kunnen tot uiterlijk 26 maart zienswijzen worden ingediend. Agractie is zeer kritisch over de inhoud van dit plan. De concept zienswijze (nog niet ingediend) kunt u vinden onder deze link. Om de provincie op andere gedachten te krijgen is het van groot belang zo veel mogelijk zienswijzen in te dienen. Bijgaand treft u een model zienswijze aan die u kunt gebruiken als basis voor een eigen zienswijze. Ook is een instructie bijgevoegd.

Klik hier voor het template die u kunt gebruiken voor uw eigen zienswijze

Klik hier voor de instructie voor het indienen van uw zienswijze

Klik hier voor de (concept) zienswijze van Agractie

Het bericht Dien nu uw zienswijze in op de Gelderse stikstofplannen verscheen eerst op Agractie.

Samenvatting

Deze zienswijze van Agractie Nederland betreft het Ontwerp Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG). Agractie concludeert dat het plan voorbarig, juridisch kwetsbaar en onvoldoende onderbouwd is. Het voorgestelde stikstofbeleid zal de vergunningverlening niet lostrekken en is gebaseerd op ondeugdelijke uitgangspunten zoals de huidige Natuur Doel Analyses en de berekende overschrijding van Kritische Depositiewaarden. Daarnaast ontbreekt een evenwichtige belangenafweging tussen natuur, water, bodem en klimaat enerzijds en de agrarische sector, voedselproductie en leefbaarheid van het platteland anderzijds. Agractie pleit voor een alternatieve aanpak met significantiestroken, monitoring in plaats van modelsturing, vrijwillige maatregelen en behoud van economisch en maatschappelijk perspectief voor boeren en tuinders.

1. Aanleiding en context

Agractie heeft gekozen voor één integrale zienswijze op alle documenten die samenhangen met het UPLG. Agractie wijst erop dat Utrecht de enige provincie is, die is doorgegaan met planvorming na het vervallen van het NPLG. Volgens Agractie is dit prematuur zolang nieuwe landelijke kaders ontbreken.

2. Het stikstofslot en juridische beperkingen

Het stikstofplan in het UPLG kan de vergunningverlening niet herstellen. Artikel 6 lid 3 van de Habitatrichtlijn blijft leidend, waarbij elke depositie boven 0,005 mol juridisch als significant geldt. Op basis van de jurisprudentie, zoals de 18 december 2024 uitspraak van de Raad van State, is het uiterst onwaarschijnlijk dat emissiereductie binnen afzienbare tijd kan/mag worden ingezet voor vergunningverlening.

3. Rekenkundige ondergrens

De door de minister van LVVN aangekondigde rekenkundige ondergrens biedt ruimte om handhaving van PAS melders – en andere agrarische bedrijven zonder adequate vergunning – uit te stellen. Agractie vraagt zich af waarom Utrecht deze mogelijkheid niet benut in afwachting van landelijke kaders voor het te voeren stikstofbeleid. Het stikstofplan in het UPLG wekt op zijn minst de indruk dat het ene bedrijf emissie moet reduceren om het andere bedrijf te redden. En dat terwijl dat andere bedrijf in de problemen is gekomen door overheidshandelen.

4. Alternatief: significantiestroken

Agractie stelt significantiestroken van 250 meter rond stikstofgevoelige habitats voor. Binnen deze stroken geldt vergunningplicht, daarbuiten niet. Dit is wetenschappelijk onderbouwd en juridisch uitvoerbaar en kan worden geregeld met een aanpassing van het Besluit Activiteiten Leefomgeving.

5. Emissiereductie met perspectief

Binnen de stroken is op vrijwillige basis een aanzienlijke emissiereductie mogelijk met: innovatie, extensivering, verplaatsing, omschakeling of beëindiging met compensatie. De gronden moeten wel in agrarisch gebruik blijven. Buiten de stroken moet de focus liggen op managementaanpassingen, innovatie en best beschikbare betaalbare technieken. Eveneens op vrijwillige basis.

6. Bufferzones 

De provincie hanteert zowel in als rondom Natura 2000gebieden (bufferzones) een veel te rigide beleid met vergaande beperkingen wat betreft het gebruik van dierlijke mest kunstmest en gewasbeschermingsmiddelen. Zelfs het begrip onteigening wordt in dit verband niet geschuwd. Dit roept vragen op over proportionaliteit en provinciale bevoegdheden in relatie tot de Meststoffenwet.

7. Ondeugdelijke basis van het stikstofplan

Het stikstofplan in het UPLG is gebaseerd op NDA’s die vooral leunen op modelberekeningen en KDW’s. Uit de rapporten blijkt dat veel informatie ontbreekt, bijvoorbeeld over de referentiesituatie. Dat er op grote schaal sprake zou zijn van verslechtering is uit de rapporten niet af te leiden. Zelfs de Ecologische Autoriteit erkent ernstigetekortkomingen wat betreft de NDA’s. Toch vormen deze NDA’s de basis voor vergaande ingrepen zoals onteigening en normering.

8. Economische en maatschappelijke gevolgen

Het UPLG leidt tot minder voedselproductie, verlies aan werkgelegenheid en aantasting van de leefbaarheid van het platteland. Dit staat in schril contrast met de roep om voedselzekerheid. Artikel 2 lid 3 van de Habitatrichtlijn, waarin staat dat maatregelen gericht op de instandhouding van de natuur, sociaaleconomisch en cultureel getoetst moeten worden, is niet toegepast.

9. Water, bodem en klimaat

In de ogen van Agractie zet de provincie bovenwettelijke koppen op Europees beleid. Dat geldt met name de gewenste peilverhoging in veenweidegebieden, maar ook in de beekdalen in het oosten van de provincie is sprake van provinciale koppen. Peilverhoging in de veenweidegebieden bemoeilijkt bedrijfsvoering, emissiereductie en weidevogelbeheer. Het weer laten meanderen van beken en het in verband daarmee aanleggen van een bufferstrook is een provinciale kop.

10. Gebrek aan integrale afweging

Utrecht loopt vooruit op landelijke besluitvorming, wijst nieuwe natuur aan zonder landelijk vastgestelde doelen en heeft geen volledige sociaaleconomische impactanalyse uitgevoerd, laat staan een brede belangenafweging gemaakt. Het weer bieden van perspectief aan de agrarische sector is wat dat betreft niet meer dan een holle kreet.

Conclusie en oproep

Agractie Nederland concludeert dat het Ontwerp UPLG in de huidige vorm niet kan worden vastgesteld. Het plan is juridisch kwetsbaar, inhoudelijk onvoldoende onderbouwd en biedt geen oplossing voor het stikstofslot. Daarnaast ontbreekt een evenwichtige belangenafweging tussen natuur, water, bodem en klimaat enerzijds en de agrarische sector, voedselproductie en leefbaarheid van het platteland anderzijds. Agractie roept de provincie Utrecht op het UPLG terug naar de tekentafel te sturen en te werken aan een juridisch houdbare, wetenschappelijk onderbouwde en maatschappelijk verantwoorde aanpak.

Klik hier voor de Zienswijze van Agractie Nederland op het Ontwerp UPLG Provincie Utrecht

Het bericht UPLG moet terug naar de tekentafel verscheen eerst op Agractie.

“Wij vinden het ontzettend jammer dat Alien vertrekt. Ze is van grote waarde geweest voor Agractie. Alien weet mensen te verbinden, houdt de neuzen dezelfde kant op en laat tegelijk de scherpte in de dossiers nooit verslappen. Ze staat met beide benen in de klei, weet wat er leeft op het erf en bracht dat geluid altijd helder naar buiten.”

Persoonlijke noot van Alien van Zijtveld:

“Na vijf jaar volle inzet voor Agractie, waarvan de laatste jaren als voorzitter, is voor mij het moment aangebroken om ruimte te maken voor andere dingen. Ik ben trots dat ik bruggen heb kunnen bouwen, en dat ik samen met een enthousiast team op veel plekken ons kritische en broodnodige geluid heb kunnen laten horen.
Ik heb er alle vertrouwen in dat Agractie een opvolger vindt die dit geluid nóg sterker en verder kan brengen.”

Vervolg

Het bestuur van Agractie Nederland gaat binnenkort aan de slag met het zoeken naar een nieuwe voorzitter. De koers van Agractie blijft onveranderd: scherp, duidelijk en vasthoudend, met beide voeten op de grond en het hart bij de boeren.

Bestuur Agractie Nederland

Het bericht Alien van Zijtveld stopt per 31 maart als voorzitter van Agractie Nederland verscheen eerst op Agractie.

Na jaren van stilstand in de agrarische sector wordt het de hoogste tijd dat agrarische bedrijven weer mogelijkheden krijgen om te ontwikkelen. Het huidige beleid, ingezet door D66, VVD en CDA in vorige kabinetten, heeft gezorgd voor onrecht en wantrouwen onder boeren. Er ligt een grote taak bij dit nieuwe kabinet om dit te herstellen. Dat kan alleen met draagvlak in de sector, waarin ook de voorstellen van kritische partijen, zoals Agractie als spreekbuis van de boeren, meegenomen worden.

Wat is er nodig? Voordat er ook maar gesproken kan worden over stikstofreductie, zal eerst Nederland van het slot af moeten. Zonder vergunning kun je niet reduceren (behalve dieren inleveren), en zonder vergunning kun je je bedrijf niet ontwikkelen. Als de vergunningverlening niet los komt wordt de agrarische sector uitgefaseerd.

Om Nederland van het slot te krijgen moeten we af van het gebruik van Aerius in de vergunningverlening én de zeer lage ondergrens van 0,005 mol/ha/jaar. Er wordt wel gesproken over het mogelijk invoeren van een drempelwaarde, maar de concrete invulling hiervan ontbreekt. Agractie pleit al jaren voor de invoering van een drempelwaarde in de vorm van “significantiestroken”.

We zijn blij dat het coalitieakkoord spreekt over landelijke regie, iets waarvoor Agractie al lang gepleit heeft. We zien de laatste jaren dat provincies eigenhandig met beleid komen (vb Utrecht, Brabant) en er grote verschillen ontstaan tussen provincies. Dat moeten we niet willen. Maar de manier waarop is allesbepalend.

Ook positief is het voornemen om de KDW-doelstellingen uit de wet te schrappen. Onduidelijk is wat daarvoor in de plaats komt. Wat Agractie betreft sluiten we aan bij de doelstellingen uit de Natuurherstelwet: dat N2000-gebieden in een goede staat van instandhouding wordt gebracht. Dat is wat Europa van ons vraagt.

We vinden het daarom zeer zorgelijk dat er alsnog een zeer grote focus ligt op één drukfactor: stikstof. Boeren krijgen te maken met bedrijfsspecifieke doelen en bij het niet halen intrekken van dier- of fosfaatrechten. Daarbij komt dat boeren in zones rondom N2000 gebieden te maken krijgen met nog scherpere doelen. De coalitie zegt wel de vergunningverlening te willen lostrekken op basis van geborgde
maatregelen maar uit het stuk valt af te leiden dat het nog lang gaat duren voordat die er daadwerkelijk zullen zijn. Dit nog afgezien van de in de ogen van Agractie veel te hoge prijs die de boeren moet gaan betalen voor met name generiek emissiereductiemaatregelen waarvan het maar de grote vraag is of die effectief zijn.

Kortom: de coalitie lijkt de agrarische sector perspectief te willen bieden, maar dat perspectief komt dan wel neer op krimp, krimp en nog eens krimp. Voedselproductie en oog hebben voor de kwaliteiten die de sector te bieden heeft lijkt een ondergeschoven kindje te zijn.

Het bericht Agractie kritisch op coalitieakkoord D66, VVD en CDA ‘Aan de Slag’ verscheen eerst op Agractie.